Hometeసాంస్కృతిక జీవావరణ శాస్త్రం అంటే ఏమిటి

సాంస్కృతిక జీవావరణ శాస్త్రం అంటే ఏమిటి

మానవ శాస్త్రవేత్త చార్లెస్ ఫ్రేక్ 1962లో సాంస్కృతిక జీవావరణ శాస్త్రాన్ని ఏదైనా పర్యావరణ వ్యవస్థ యొక్క డైనమిక్ భాగం వలె సంస్కృతి యొక్క పాత్రను అధ్యయనం చేయడం అని నిర్వచించారు , ఈ నిర్వచనం ప్రస్తుతానికి కొనసాగుతుంది. భూమి యొక్క ఉపరితలంలో మూడింట ఒక వంతు మరియు సగం మధ్య మానవ కార్యకలాపాల ద్వారా సవరించబడింది. సాంస్కృతిక జీవావరణ శాస్త్రం ప్రకారం, సాంకేతిక పరిణామాలు వాటిని పెద్ద ఎత్తున మార్చడానికి చాలా కాలం ముందు భూమి యొక్క ఉపరితలంపై జరుగుతున్న ప్రక్రియలతో మానవులు అంతర్గతంగా ముడిపడి ఉన్నారు.

మునుపటి దృష్టి మరియు ప్రస్తుత సాంస్కృతిక జీవావరణ శాస్త్రం మధ్య వ్యత్యాసాన్ని రెండు వ్యతిరేక భావనలలో ఉదహరించవచ్చు: మానవ ప్రభావం మరియు సాంస్కృతిక ప్రకృతి దృశ్యం. 1970వ దశకంలో పర్యావరణ ఉద్యమం యొక్క మూలాలు పర్యావరణంపై మానవ ప్రభావం గురించి ఆందోళన చెందుతూ అభివృద్ధి చెందాయి. కానీ ఇది సాంస్కృతిక జీవావరణ శాస్త్రం యొక్క భావన నుండి భిన్నంగా ఉంటుంది, ఇది మానవులను పర్యావరణం వెలుపల ఉంచుతుంది. మానవులు పర్యావరణంలో భాగం, దానిని సవరించే బాహ్య శక్తి కాదు. సాంస్కృతిక ప్రకృతి దృశ్యం అనే పదం, అంటే వ్యక్తులు మరియు వారి పర్యావరణం, భూమిని జీవసాంస్కృతికంగా పరస్పర చర్య చేసే ప్రక్రియల ఉత్పత్తిగా భావించింది.

సాంస్కృతిక జీవావరణ శాస్త్రం

సాంస్కృతిక జీవావరణ శాస్త్రం అనేది పర్యావరణ సాంఘిక శాస్త్రాలను రూపొందించే సిద్ధాంతాల సమితిలో భాగం మరియు ఇది మానవ శాస్త్రవేత్తలు, పురావస్తు శాస్త్రవేత్తలు, భూగోళ శాస్త్రవేత్తలు, చరిత్రకారులు మరియు ఇతర పరిశోధకులు మరియు విద్యావేత్తలకు వ్యక్తులు నటించడానికి గల కారణాల గురించి సంభావిత ఫ్రేమ్‌వర్క్‌ను అందిస్తుంది.

సాంస్కృతిక జీవావరణ శాస్త్రం మానవ జీవావరణ శాస్త్రంతో ఏకీకృతం చేయబడింది, ఇది రెండు అంశాలను వేరు చేస్తుంది: మానవ జీవావరణ శాస్త్రం, ఇది జీవ ప్రక్రియల ద్వారా ప్రజల అనుసరణతో వ్యవహరిస్తుంది; మరియు మానవ సాంస్కృతిక జీవావరణ శాస్త్రం, ఇది సాంస్కృతిక రూపాలను ఉపయోగించి ప్రజలు ఎలా స్వీకరించాలో అధ్యయనం చేస్తుంది.

జీవులు మరియు వాటి పర్యావరణం మధ్య పరస్పర చర్య యొక్క అధ్యయనంగా పరిగణించబడుతుంది, సాంస్కృతిక జీవావరణ శాస్త్రం ప్రజలు పర్యావరణాన్ని ఎలా గ్రహిస్తారు అనే దానితో ముడిపడి ఉంటుంది; ఇది మానవుల ప్రభావంతో కూడా సంబంధం కలిగి ఉంటుంది, కొన్నిసార్లు కనిపించదు, పర్యావరణంపై, మరియు దీనికి విరుద్ధంగా. సాంస్కృతిక జీవావరణ శాస్త్రం మానవులతో సంబంధం కలిగి ఉంటుంది: మనం ఏమిటి మరియు గ్రహం మీద మరొక జీవిగా మనం ఏమి చేస్తాము.

పర్యావరణానికి అనుగుణంగా

సాంస్కృతిక జీవావరణ శాస్త్రం పర్యావరణానికి అనుసరణ ప్రక్రియలను అధ్యయనం చేస్తుంది, అంటే వ్యక్తులు వారి మారుతున్న పర్యావరణం ద్వారా ఎలా సంబంధం కలిగి ఉంటారు, సవరించుకుంటారు మరియు ప్రభావితం చేస్తారు. అటవీ నిర్మూలన, జాతుల అదృశ్యం, ఆహార కొరత లేదా నేల క్షీణత వంటి సమస్యలను పరిష్కరిస్తున్నందున ఈ అధ్యయనాలు చాలా ప్రాముఖ్యత కలిగి ఉన్నాయి. మానవాళి అనుసరించిన అనుసరణ ప్రక్రియల గురించి నేర్చుకోవడం, ఉదాహరణకు, గ్లోబల్ వార్మింగ్ ప్రభావాలను ఎదుర్కోవటానికి ప్రత్యామ్నాయాలను ఊహించడంలో సహాయపడుతుంది.

మానవ జీవావరణ శాస్త్రం వివిధ సంస్కృతులు తమ జీవనాధార సమస్యలను ఎలా మరియు ఎందుకు పరిష్కరించుకున్నాయో అధ్యయనం చేస్తుంది; ప్రజలు తమ పర్యావరణాన్ని ఎలా గ్రహిస్తారు మరియు వారు ఆ జ్ఞానాన్ని ఎలా సంరక్షిస్తారు మరియు పంచుకుంటారు. సాంస్కృతిక జీవావరణ శాస్త్రం మనం పర్యావరణంతో ఎలా కలిసిపోవాలనే దాని గురించి సాంప్రదాయ జ్ఞానంపై ప్రత్యేక శ్రద్ధ చూపుతుంది.

పర్యావరణానికి అనుకూలత. పర్యావరణానికి అనుకూలత.

మానవ అభివృద్ధి యొక్క సంక్లిష్టత

సాంస్కృతిక జీవావరణ శాస్త్రాన్ని ఒక సిద్ధాంతంగా అభివృద్ధి చేయడం సాంస్కృతిక పరిణామాన్ని అర్థం చేసుకునే ప్రయత్నంతో, ఏకరేఖ సాంస్కృతిక పరిణామం అని పిలవబడే సిద్ధాంతంతో ప్రారంభమైంది. ఈ సిద్ధాంతం, 19వ శతాబ్దం చివరలో అభివృద్ధి చేయబడింది, అన్ని సంస్కృతులు సరళమైన పురోగతిలో అభివృద్ధి చెందాయి: క్రూరత్వం, వేటగాడు-సేకరించే సమాజంగా నిర్వచించబడింది; అనాగరికత, ఇది గొర్రెల కాపరులు మరియు మొదటి రైతులకు పరిణామం; మరియు నాగరికత, రచన, క్యాలెండర్ మరియు లోహశాస్త్రం వంటి అంశాల అభివృద్ధి ద్వారా వర్గీకరించబడుతుంది.

పురావస్తు పరిశోధనలు పురోగమిస్తున్నప్పుడు మరియు డేటింగ్ పద్ధతులు అభివృద్ధి చెందుతున్నప్పుడు, పురాతన నాగరికతల అభివృద్ధి సరళమైన నియమాలతో సరళ ప్రక్రియలను పాటించలేదని స్పష్టమైంది. కొన్ని సంస్కృతులు వ్యవసాయం మరియు వేట మరియు సేకరణ ఆధారంగా జీవనాధార రూపాల మధ్య ఊగిసలాడాయి లేదా వాటిని కలిపి ఉంటాయి. వర్ణమాల లేని సమాజాలు ఒక రకమైన క్యాలెండర్‌ను కలిగి ఉన్నాయి. సాంస్కృతిక పరిణామం ఏకరేఖ కాదు కానీ సమాజాలు అనేక రకాలుగా అభివృద్ధి చెందుతాయని కనుగొనబడింది; మరో మాటలో చెప్పాలంటే, సాంస్కృతిక పరిణామం బహురేఖీయమైనది.

పర్యావరణ నిర్ణయాత్మకత

సమాజాల అభివృద్ధి ప్రక్రియల సంక్లిష్టత మరియు సాంస్కృతిక మార్పు యొక్క బహురేఖీయత యొక్క గుర్తింపు ప్రజలు మరియు వారి పర్యావరణం మధ్య పరస్పర చర్యపై ఒక సిద్ధాంతానికి దారితీసింది: పర్యావరణ నిర్ణయాత్మకత. ప్రతి మానవ సమూహం యొక్క పర్యావరణం అది అభివృద్ధి చేసే జీవనాధార పద్ధతులను, అలాగే మానవ సమూహం యొక్క సామాజిక నిర్మాణాన్ని నిర్ణయిస్తుందని ఈ సిద్ధాంతం నిర్ధారించింది. సామాజిక వాతావరణం మారవచ్చు మరియు మానవ సమూహాలు వారి విజయవంతమైన మరియు నిరుత్సాహకరమైన అనుభవాల ఆధారంగా కొత్త పరిస్థితికి ఎలా అనుగుణంగా ఉండాలనే దానిపై నిర్ణయాలు తీసుకుంటాయి. అమెరికన్ మానవ శాస్త్రవేత్త జూలియన్ స్టీవార్డ్ యొక్క పని సాంస్కృతిక జీవావరణ శాస్త్రానికి పునాదులు వేసింది; క్రమశిక్షణకు పేరు పెట్టింది కూడా ఆయనే.

సాంస్కృతిక జీవావరణ శాస్త్రం యొక్క పరిణామం

సాంస్కృతిక జీవావరణ శాస్త్రం యొక్క ఆధునిక నిర్మాణం 1960లు మరియు 1970ల భౌతికవాద పాఠశాలపై ఆధారపడింది మరియు చారిత్రక జీవావరణ శాస్త్రం, రాజకీయ జీవావరణ శాస్త్రం, పోస్ట్ మాడర్నిజం లేదా సాంస్కృతిక భౌతికవాదం వంటి విభాగాల నుండి అంశాలను కలిగి ఉంటుంది. సంక్షిప్తంగా, సాంస్కృతిక జీవావరణ శాస్త్రం వాస్తవికతను విశ్లేషించడానికి ఒక పద్దతి.

మూలాలు

బెర్రీ, J.W. ఎ కల్చరల్ ఎకాలజీ ఆఫ్ సోషల్ బిహేవియర్ . ప్రయోగాత్మక సామాజిక మనస్తత్వశాస్త్రంలో పురోగతి. లియోనార్డ్ బెర్కోవిట్జ్ చేత సవరించబడింది. అకడమిక్ ప్రెస్ వాల్యూం. 12: 177–206, 1979.

ఫ్రేక్, చార్లెస్ ఓ . కల్చరల్ ఎకాలజీ అండ్ ఎథ్నోగ్రఫీ. అమెరికన్ ఆంత్రోపాలజిస్ట్ 64(1): 53–59, 1962.

హెడ్, లెస్లీ, అచిసన్, జెన్నిఫర్. కల్చరల్ ఎకాలజీ: ఎమర్జింగ్ హ్యూమన్-ప్లాంట్ జియోగ్రఫీస్ . ప్రోగ్రెస్ ఇన్ హ్యూమన్ జియోగ్రఫీ 33 (2): 236-245, 2009.

సుట్టన్, మార్క్ క్యూ, ఆండర్సన్, EN ఇంట్రడక్షన్ టు కల్చరల్ ఎకాలజీ. ప్రచురణకర్త మేరీల్యాండ్ లాన్హామ్. రెండవ ఎడిషన్. అల్టామిరా ప్రెస్, 2013.

మోంటగుడ్ రూబియో, N. కల్చరల్ ఎకాలజీ: ఇది ఏమిటి, ఏమి అధ్యయనం చేస్తుంది మరియు పరిశోధన పద్ధతులు . మనస్తత్వశాస్త్రం మరియు మనస్సు.